ISTRAGA BEZ REZULTATA

Od ubistva Duška Jovanovića, urednika „Dana“ danas se navršava 20 godina a nalogodavci, organizatori i počinioci još nijesu poznati. Iako istražni organi obećavaju da će otkriti punu istinu o zločinu, ona i danas ostaje skrivena. Duško Jovanović je ubijen u noći 27. maja 2004. godine u Podgorici, nakon što je izašao iz redakcije.

Crni je ovo dan za medijske slobode u Crnoj Gori. Rečeno je mnogo puta – bez istine o ubistvu Jovanovića, teško je govoriti o slobodi za novinare.  

Zbog opstrukcija u istrazi, nerazriješeno ubistvo Jovanovića od prošle godine je opet dospjelo u fokus istražnih organa Crne Gore. Predmet vodi Više državno tužilaštvo u Podgorici. Na naša konkretna pitanja o tome šta preduzimaju da se ovo ubistvo riješi, i ima li pomaka, iz VDT-a su kazali da dosad preduzete mjere i radnje nijesu dale rezultate koji bi bili od značaja za utvrđivanje identiteta ostalih saizvršilaca ovog krivičnog djela. 

„U predmetu Višeg državnog tužilaštva u Podgorici, koji je formiran povodom ubistva glavnog i odgovornog urednika ‘Dana’ D.J. od momenta preotvaranja predmeta dana 26. aprila 2023. godine, preduzete su brojne radnje, izvršen je ponovni uvid i analiza svih predmeta koji su do tada formirani u ovom tužilaštvu, kao i u drugim tužilaštvima, povodom i u vezi sa ubistvom D.J.. Takođe izvršena je detaljna analiza izvještaja Komisije za praćenje postupanja nadležnih organa u istragama i slučajeva prijetnji i nasilja nad novinarima, ubistva novinara i napada na imovinu medija, tako da su se poštovale preporuke Komisije i u daljem toku postupka obavljeno je saslušanje 11 lica u svojstvu svjedoka, među kojima je bilo sudija, tužilaca i policijskih službenika, od kojih su neki svjedoci i prethodno saslušavani, dok jedan broj svjedoka nije mogao biti saslušan jer su u međuvremenu preminuli“, predočili su iz Višeg državnog tužilaštva.

Osvrnuli su se i na nova vještačenja. 

„Takođe, obavljeno je više sastanaka sa predstavnicima Uprave policije i Forenzičkog centra Danilovgrad, radi analize mogućnosti ponovnih vještačenja, i od više institucija su zatražena potrebna obavještenja, a do sada preduzete mjere i radnje nisu dale rezultate koji bi bili od značaja za utvrđivanje identiteta ostalih saizvršilaca ovog krivičnog djela, tako da će se u narednom periodu preduzeti i druge aktivnosti, mjere i radnje u cilju potpunog rasvjetljavanja predmetnog krivičnog djela, o kojim mjerama i radnjama, zbog zaštite interesa postupka, nismo u mogućnosti da obavještavamo javnost“, saopštili su iz Višeg tužilaštva. 

Iako je već odmah nakon ubistva 2004. godine država obećala efikasnu istragu, rezultata nema. Nedavno je predložena nagrada od milion eura i amnestija za svakoga ko ponudi vrijedne informacije o ovom zločinu. 

U vrijeme kada je izvršeno ubistvo, na vlasti je bila Demokratska partija socijalista (DPS) bivšeg predsjednika države Mila Đukanovića, a tadašnja opozicija je ovo ubistvo dovodila u vezu sa pisanjem lista o duvanskoj mafiji.

Novine „Dan“ su tada uglavnom prenosile tekstove zagrebačkog „Nacionala“, koji su objavljivani od 2001.godine a prema kojima su Milo Đukanović i biznismen Stanko-Cane Subotić bili dio „duvanske mafije“ koja je krijumčarenjem cigarete zaradila ogroman novac. Njih dvojica su to negirali.

Urednik „Nacionala“ Ivo Pukanić ubijen je 2008. godine.

Za saučesništvo u ubistvu Jovanovića do sada je osuđen jedino Damir Mandić na 19 godina zatvora.

Policija je našla određene dokaze o njegovom kretanju u noći Jovanovićevog ubistva, između ostalog, i na limenci ostavljenoj u blizini automobila iz kog je pucano.

Bivši direktor policije Veselin Veljović je 2019. godine saopštio da taj slučaj nije zatvoren, ali da je istraga ugrožena zbog greške ili profesionalnog nesnalaženja tadašnjeg tužioca.

Veljović je rekao da je nakon ubistva Jovanovića policija imala „u rukama jednog od saučesnika, Damira Mandića“, ali je tužilac odlučio da ga sasluša tek sjutradan, do kada je on, nakon konsultacija sa advokatom, odlučio da se brani ćutanjem.

Bivši policijski funkcioner Milan Vujanović pred kamerama je 2021. godine rekao da je Vesna Medenica tada kao vrhovni državni tužilac opstruirala istragu o ubistvu Jovanovića.

Prema njegovim riječima, Medenica je od početka znala za službenu zabilješku sa priznanjem danas jedinog osuđenog za to ubistvo Damira Mandića, ali nije reagovala i odmah uputila tužioca u CB Podgorica.

Kako se kasnije ispostavilo, navodi on, to je bila ključna stvar koja je uticala da se ubistvo Jovanovića nikada potpuno ne rasvijetli.

Službena zabilješka sačinjena je u CB Podgorica 5. juna 2004. godine, svega nekoliko dana nakon ubistva urednika “Dana”. U njoj je Mandić detaljno opisao i ulogu drugih lica u tom zločinu, ali zbog toga niko drugi nije procesuiran.

U maju 2021. godine, nakon smjene DPS-a sa vlasti, Vlada tadašnjeg premijera Zdravka Krivokapića je saopštila da je pokrenuta nova istraga o ubistvu Jovanovića, ali opet bez konkretnih rezultata.

O tome je često govorio i raniji premijer Dritan Abazović, ističući da je slučaj ubistva Jovanovića prioritet.

Neki od najozbiljnijih ranijih slučajeva, poput ubistva Jovanovića, napada na Oliveru Lakić i Tufika Softića i dalje nisu dobili adekvatan epilog.