Ministarstvo prosvjete, nauke i inovacija (MPNI) je u periodu od novembra 2023. do danas podnijelo 171 krivičnu prijavu Osnovnom državnom tužilaštvu u Podgorici protiv lica lica za koja se sumnja da su za nostrifikaciju (priznavanje stranih obrazovnih isprava) dostavila falsifikovane obrazovne isprave.
Prema podacima tog ministarstva, ovde godine je podneseno 17 prijava zbog sumnjivih diploma, od čega 12 u januaru, četiri u februaru, a jedna juče.
Kako je juče saopšteno iz tog resora, nova krivična prijava podnesena je Osnovnom državnom tužilaštvu u Podgorici zbog osnovane sumnje da je jedno lice u postupku priznavanja inostrane diplome dostavilo lažnu i neistinitu obrazovnu ispravu. U postupku priznavanja inostrane obrazovne isprave, nadležne ustanove utvrdile su da ona nije vjerodostojna javna isprava. Osnovano se sumnja da je to lice izvršilo krivično djelo falsifikovanje isprave iz člana 412 Krivičnog zakonika.
– Očekujemo od nadležnih organa da postupaju u skladu sa svojim nadležnostima i ovlašćenjima, u cilju rješavanja ovog značajnog institucionalnog problema – istakli su iz Ministarstva prosvjete.
Podsjećamo da se u javnosti spekuliše o 25.000 lažnih diploma u javnom sektoru, što u MPNI ranije nijesu željeli da komentarišu.
Prema podacima tog ministarstva, od novembra 2023. godine do 25. decembra 2025. podnijete su 154 krivične prijave.
U toku 2023. podnijeto je 28 krivičnih prijava zbog sumnje u falsikat obrazovne isprave. Godinu kasnije broj prijava porastao je na 38, a prethodne godine čak na 88.
Kada se pogledaju podaci o prijavama po nivou obrazovanja, najviše sumnjivih diploma tokom 2024. godine bilo je iz srednjih škola, a najmanje sa ustanova visokog obrazovanja.
– Bilo je pet prijava zbog sumnje u falsifikat inostranih obrazovnih isprava nivoa osnovnog obrazovanja, 31 prijava zbog sumnje u falsifikat obrazovnih isprava nivoa srednjeg obrazovanja i dvije prijave zbog sumnje u falsifikat obrazovnih isprava nivoa visokog obrazovanja – pokazuju podaci Ministarstva prosvjete.
U toku 2023. godine podnijeto je 14 prijava zbog sumnje u falsifikat inostranih obrazovnih isprava nivoa srednjeg obrazovanja i isto toliko prijava zbog sumnje u falsifikat obrazovnih isprava nivoa visokog obrazovanja, od čega čak 11 obrazovnih isprava potiče sa javnih ustanova visokog obrazovanja, a tri sa privatnih.
Prema podacima Zavoda za statistiku Crne Gore, broj diplomiranih studenata na ustanovama visokog obrazovanja u Crnoj Gori u 2024. godini iznosio je 2.241 kada je riječ o osnovnim studijama. Podatak ENIK centra Ministarstva prosvjete pokazuje da je iste godine priznato 1.690 diploma iz inostranstva.
Podsjećamo da je Vlada 11. jula 2024. godine donijela zaključak kojim je predviđeno dostavljanje podataka Međuresorskoj radnoj grupi o diplomama zaposlenih u državnim institucijama, ustanovama i organima, kao i u lokalnim samoupravama.
Centar za građansko obrazovanje (CGO) saopštio je nedavno da su samo četiri od 25 opština u Crnoj Gori odgovorile na njihovu inicijativu za sistematsku provjeru kvalifikacija zaposlenih, dok su svega dvije – Podgorica i Kolašin, dostavile tražene podatke Međuresorskoj radnoj grupi Vlade.
U Glavnom gradu pokrenuli dva postupka, jedna osoba ostala bez posla
Opština Kolašin jedina je dostavila jasne i potpune podatke o zaposlenima Međuresorskoj radnoj grupi Vlade, uključujući informacije o stepenu stručne spreme, obrazovnim ustanovama i mjestu i vremenu sticanja kvalifikacija zaposlenih, saopštili su nedavno iz CGO.
– Glavni grad Podgorica je saopštio da je još u avgustu 2024. godine dostavio tražene podatke Međuresorskoj radnoj grupi. Takođe su istakli da je provjera diploma bila planirana aktivnost nadležnog Sekretarijata za lokalnu samoupravu i saradnju sa civilnim društvom, uz napomenu da postoje određena pravna i proceduralna ograničenja u sprovođenju detaljnih provjera. U pojedinim slučajevima utvrđene nepravilnosti su prijavljene nadležnim organima, jedan nezakonito zasnovan radni odnos je okončan, dok je jedan postupak i dalje u toku – naveli su iz CGO.
CGO je početkom februara 2026. godine uputio inicijativu svim opštinama da, u okviru svojih nadležnosti, pokrenu postupak sistematske provjere personalnih dosijea zaposlenih u organima, službama i preduzećima čiji su osnivači.
– Očigledno je da značajan broj opština nije postupao po vladinim preporukama, niti ih je dodatno motivisala inicijativa CGO. Time se dovodi u pitanje posvećenost lokalnih vlasti unapređenju zakonitosti i profesionalnih standarda, uprkos nesumnjivom javnom interesu ovog pitanja – saopštili su ranije iz CGO.
